Kategori: Makaleler

Hayatın her anı, doğrudan veya dolaylı olarak ölümle yüzleşmekle geçer. İster modern bir toplumda, ister geleneksel bir kültürde, her birey sonunda “hayatın sonu”nu — yani “darı bekaya irtihal etmek” ifadesiyle tanımlanan ölüm kavramını — anlamak zorunda kalır. Bu cümle, bazen sadece bir söylem, bazen ise bir sosyal norm ya da bireysel bir inançla şekillenir. Ancak asıl soru şu: Ölüm, bizler için yalnızca biyolojik bir olay mıdır, yoksa bu kavram, insan davranışları, psikolojisi ve toplumsal ilişkileri nasıl şekillendirir? Giriş: Darı Bekaya İrtihal Etmek ve Ölümün Psikolojik Yansımaları İnsanın ölümle olan ilişkisi, her ne kadar biyolojik ve fiziksel bir olgu olsa da,…

Birinci Sur Nedir? Eğitimdeki Derin Anlamı ve Toplumsal Etkileri Eğitimde Dönüştürücü Güç: Bir Eğitimcinin Perspektifi Eğitim, yalnızca bilgi aktarımından çok daha fazlasıdır. İnsanların düşünme biçimlerini değiştiren, dünyayı daha derinlemesine anlamalarını sağlayan bir süreçtir. Bir eğitimci olarak, her öğrencinin, her bireyin öğrenme yolculuğunda geçirdiği dönüşümün önemini görüyorum. Öğrenmek, sadece yeni bir şeyler öğrenmek değil; mevcut inançları sorgulamak, eski bilgilerle yeniden tanışmak ve bazen de dünyaya farklı bir pencereden bakmayı gerektirir. Bu noktada, “Birinci sur” kavramı üzerinde durmak oldukça anlamlı. Zira bu terim, hem bireysel hem de toplumsal anlamda derin etkiler yaratabilir. Peki, birinci sur ne demek? Eğitim ve toplum açısından bu…

Ekonomi, temelde insan davranışlarını ve toplumsal yapıları şekillendiren seçimler ve kaynakların dağılımıyla ilgilenir. Bu seçimler, bizim günlük hayatımızdan küresel ekonomik sistemlere kadar her şeyde etkisini gösterir. Bir toplumun kaynakları sınırlı olduğunda, bu sınırlılıklar karşısında hangi tercihler yapılacak, hangi alanlarda yatırımlar ve kaynaklar tahsis edilecek, tüm bunlar büyük bir öneme sahiptir. Ekonominin kalbinde yer alan bu sorular, bir metnin temel çatışmasını anlamada da önemli bir rol oynar. “Bir metinde temel çatışma nedir?” sorusu, tıpkı bir ekonomi metninde seçimlerin, kaynakların ve dengesizliklerin nasıl şekillendiğini sormak gibidir. Bir hikayede ana çatışma ne kadar önemliyse, ekonomide de kıtlık, seçimler ve fırsat maliyetleri, temel kararları…

Yerinden Yönetim ve Yerel Yönetim Aynı Mı? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış Son zamanlarda toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet konuları gündemimizi daha çok meşgul ediyor. Bu konuları ele alırken, kavramların sadece teorik düzeyde kalmadığını, günlük yaşamımıza nasıl sirayet ettiğini görmek de önemli. Mesela, sokakta yürürken, toplu taşımada ya da bir kafenin köşe masasında otururken, insanların karşılaştığı zorlukları gözlemliyorum. Pek çok mesele, aslında o kadar basit gibi görünüyor ki, ama derinlemesine inildiğinde bambaşka boyutlar açığa çıkıyor. Bu yazıda, “Yerinden yönetim” ve “Yerel yönetim” kavramlarının toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından ne kadar farklı olduğunu irdelemeye…

Tekfirci Ne Demek? Anlamı ve Derinlemesine Bir Bakış Bugün, İstanbul’un karmaşasında koşuştururken, akşamları bir fincan kahveyle bloguma yazı yazmayı alışkanlık haline getirdim. Bu yazıda ise düşündüren bir kavramdan bahsetmek istiyorum: Tekfircilik. Duyduğumda ilk başta ne olduğunu tam anlamamıştım ama günümüzde ne kadar yaygınlaştığını görünce bu konuya derinlemesine inmeye karar verdim. Peki, tekfirci ne demek? Neden bu kavram zaman zaman bizi endişelendiren bir hale geliyor? Tekfircilik Nedir? Tekfircilik, Arapça kökenli bir terim olup, birini ya da bir grubu küfürle suçlamak anlamına gelir. Bu, özellikle İslam dünyasında yaygın bir kavram olarak karşımıza çıkar. Temelde, bir kişinin ya da topluluğun İslam’dan çıkmış olduğu,…

Siyasi Değişiklik Nedir? Cesur Bir Bakış Siyasi değişiklik… Bir kavram olarak kulağa ne kadar büyük, etkileyici ve dramatik geliyor, değil mi? Ama aslında, bu kavramın ne kadar yüzeysel, geçici ve çoğu zaman manipüle edilebilir olduğunu kabul etmek de gerekir. Bu yazıda, siyasi değişikliğin ne olduğu kadar, ona nasıl bakmamız gerektiği konusunda da biraz kafa yoracağız. Kendimce net bir duruşum var: Siyasi değişiklik, her zaman büyük bir devrim ya da uzun vadeli bir iyileşme anlamına gelmez. Hatta çoğu zaman, sadece bir el değiştirme, eski yanlışların başka şekillerde tekrarıdır. Ama hadi bakalım, adım adım bakalım: Siyasi değişiklik nedir, güçlü yanları neler, zayıf…

Avucunun İçi Gibi Bilirim Deyiminin Anlamı Nedir? Kültürel Bir Keşif Dil, insanlık tarihinin ve kültürünün derin izlerini taşıyan, sürekli evrilen bir yapıdır. Her kelime, bir toplumun değerlerini, algılarını ve toplumsal yapısını yansıtır. Bazı deyimler, bu etkileşimin en iyi örneklerinden biridir. “Avucunun içi gibi bilirim” deyimi de, Türkçede en çok kullanılan ve güçlü bir anlam taşıyan deyimlerden biridir. Bu deyim, bir kişinin bir şeyi veya bir durumu çok iyi bildiğini, en ince detayına kadar tanıdığını ifade eder. Ancak, bu deyimin anlamını yalnızca dilsel düzeyde incelemek, onu tam olarak kavrayabilmek için yeterli değildir. Antropolojik bir bakış açısıyla, deyimlerin kültürel bağlamda nasıl şekillendiğini…

Organik Duygu Durum Bozukluğu Nedir? Ankara’nın soğuk bir kış sabahında, işe gitmek için her zamanki gibi evden çıkarken aklımda binlerce şey vardı. Ekonomi üzerine bir rapor hazırlamam gerekiyordu, ama bir türlü odaklanamıyordum. Günlerdir içinde bulunduğum garip bir ruh hali vardı. Ne tam olarak üzgündüm, ne de mutlu. Sadece bir boşluk vardı. O an aklıma geldi; acaba organik duygu durum bozukluğu nedir? Aslında belki de bu durumu daha önce duymuşsunuzdur, ama derinlemesine hiç düşünmemiş olabilirsiniz. Gelin, bu konuyu biraz daha yakından inceleyelim. Organik Duygu Durum Bozukluğu Ne Demek? Organik duygu durum bozukluğu, ruh halindeki değişimlerin vücutta meydana gelen biyolojik bir bozukluk…

Aseksüel Spor Nedir? Toplumsal Yapılar ve Cinsiyet Rolleri Üzerine Bir Analiz Bir Araştırmacının Gözünden Toplumsal Yapılar Bireylerin toplumsal yapılarla etkileşimleri, birer canlı organizmanın çevresini algılayıp buna göre tepki vermesi gibi bir süreçtir. Bu etkileşim, bireylerin davranışlarını, değerlerini ve kimliklerini şekillendirir. Ancak bu süreç, sadece bireysel bir seçim ya da doğal bir eğilim meselesi değildir. Toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve yapısal güç dinamikleri, bireylerin eylemlerini derinden etkiler. Sosyolojik bir bakış açısıyla, spor gibi popüler ve küresel bir olgu da bu yapılarla şekillenir. Peki ya seksüellik ve cinsiyetin sporla olan ilişkisi? “Aseksüel spor” kavramı bu etkileşimde nasıl bir yer tutar?…

Kıyametten Sonra Allah Ne Yapacak? Kıyamet… Bir kelime var ki, hem insanın aklında binlerce soru uyandırıyor, hem de yüzyıllardır insanlar tarafından farklı şekillerde tartışılıyor. Eskişehir’de, üniversite kampüsünde arkadaşlarla sohbet ederken birden bu konu açıldı ve “Kıyametten sonra Allah ne yapacak?” sorusu havada asılı kaldı. O an, ilginç bir şekilde, akademik bilgilerimi ve gündelik dilimi birleştirerek bu soruya farklı bir perspektiften yaklaşmak istedim. Bilimsel bir mercekle, ama herkesin anlayabileceği bir dille… Kıyamet Ne Demek, Aslında? Kıyamet, hemen herkesin düşündüğünde aklına felaket, yıkım, son gelir. Ama aslında kıyamet, bir son değil, yeniden bir başlangıçtır. Kıyamet sonrası, herkesin yaptıklarıyla yargılanacağı, iyilik ve kötülüklerin…